Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği Beşinci Bölüm Madde 16'ya göre; belirli reaktif güç sınırlarını aşan aboneler reaktif güç bedeli ödemekle yükümlüdür.
Bu nedenle reaktif güç sınırlarının aşılması durumunda elektrik faturanıza reaktif güç tüketim bedeli yansıtılmaktadır.
Bir çok firma elektrik faturasını öderken reaktif ceza da ödediğinin farkında bile değildir. Kompanzasyon sistemi düzenli takip altında tutulmadığında sistem dengesi bozularak reaktif ceza kaçınılmaz hale gelmektedir.
Aşağıdaki tablo, bağlantı gücüne göre reaktif ceza sınırlarını özetlemektedir:
| Bağlantı Gücü | Endüktif Reaktif Ceza Sınırı | Kapasitif Reaktif Ceza Sınırı |
|---|---|---|
| 9 KVA üzeri | Kombi sayaç takılması zorunludur. | |
| 50 KVA altı | %33 | %20 |
| 50 KVA üzeri | %20 | %15 |
| 50 KVA üzeri | Kompanzasyon sistemi zorunludur. | |
Elimizde sadece tesise ait kurulu güç bilgisi varsa hesaplama aşağıdaki şekilde yapılır. Örneğin tesisin 500 kW kurulu gücü olduğunu varsayalım:
Eşzamanlılık katsayısı 0,60 alındığında:
P = 500 kW × 0,60 = 300 kW
Güç katsayısı 0,6'dan 0,97'ye çıkarılacağından:
Q1 = 306 kVAR | Q2 = 78 kVAR
Qc = Q1 – Q2 = 228 kVAR kondansatör gerekli
Asıl olarak elektriksel güç, görünür güç olarak ifade edilir. Görünür güç aktif ve reaktif bileşenlerden oluşmaktadır.
Esas olarak işe yarayan kısımdır. Gerilim ile akım arasındaki faz farkının kosinüsüyle orantılıdır (P = V × I × cosφ).
İşe yaramayan kısımdır. Motor ve trafo gibi manyetik alan oluşturan cihazlar reaktif güç kullanır (Q = V × I × sinφ).
Gerilim ile akım arasındaki faz farkının kosinüsüdür; aynı zamanda aktif gücün görünür güce oranıdır.
Gerilim ve akım arasındaki faz farkında gerilimin ileri yönde olmasıdır. Motor, endüksiyon ısıtıcıları ve manyetik balanslı aydınlatma kullanan tesislerde oluşur.
Gerilim ve akım arasındaki faz farkında akımın ileri yönde olmasıdır. UPS, elektronik balaslar ve bilgisayar sistemleri içeren tesislerde oluşur.